Iranian Journal of Comparative Education

Iranian Journal of Comparative Education

تحلیل عوامل موثر در توسعه شاخص های رشد دانش آکادمیک، فناورانه و اجتماعی در امارات، ‏عربستان، ترکیه و ایران

Document Type : Original Article

Authors
1 Faculty member of University of Mazanderan
2 PH.D student of curriculum, university of Mazandaran
10.22034/ijce.2026.509869.1648
Abstract
The aim of this study is to analyze the factors influencing knowledge growth in the UAE, ‎Saudi Arabia, Iran, and Turkey. The research approach is qualitative, and the method used is ‎comparative based on a broad framework and conducted at a macro level. The selection of ‎countries is based on a strategy of "similar social systems, differing educational outputs." ‎Data collection methods include documentation, and the sources of information comprise ‎scholarly articles and international reports. To determine the status of the countries, key ‎indicators of overall knowledge growth were examined, including public education, ‎technical and vocational education, higher education, research and development, ‎information and communication technology, as well as an active social and political ‎environment and their related sub-indicators. The findings of the study indicate that all ‎selected countries emphasize the support for the knowledge economy in their policies, yet in ‎practice, they do not have a favorable situation in higher education and academic freedom. ‎Among the selected countries, the UAE demonstrates significant growth in technical and ‎vocational education, research and development, and the use of information technology. ‎Saudi Arabia is also in competition with the UAE in these indicators. Iran and Turkey need ‎to invest in higher education, promote advanced technology exports, and strengthen a ‎supportive social and political environment to enhance knowledge growth.‎
Keywords

Subjects


Article Title Persian

تحلیل عوامل موثر در توسعه شاخص های رشد دانش آکادمیک، فناورانه و اجتماعی در امارات، ‏عربستان، ترکیه و ایران

Author Persian

صمد ایزدی 1
1 عضو هیات علمی دانشگاه مازندران
2 دانشجوی دکتری برنامه ریزی درسی / دانشگاه مازندران
Abstract Persian

هدف پژوهش تحلیل عوامل موثر بر رشد دانش آکادمیک، فناورانه و اجتماعی در امارات، عربستان، ترکیه و ایران می‌باشد. رویکرد پژوهش ‏تطبیقی کیفی و تحلیل داده‌ها براساس مدل بردی در چهار مرحله توصیف، تفسیر، همجواری و مقایسه انجام شد. انتخاب کشورها مبتنی بر ‏راهبرد«نظام اجتماعی مشابه، برونداد آموزشی متفاوت» بوده است. روش گردآوری داده‌ها، اسنادی از طریق بررسی منابع اولیه و ثانویه همچون ‏مقالات‎ ‎و گزارش‎‌‎های بین‌المللی در پایگاه‌های اطلاع‎‌‎رسانی معتبر همچونTaylor&Francis, Emerald, Noormags, Magiran, ‎SID, Science Direct, ProQuest, OECD, UNDP,‎‏ بود. برای سنجش ابعاد مختلف رشد دانش از شاخص استاندارد رشد ‏جهانی دانش زیرنظر برنامه پیشرفت و توسعه سازمان ملل متحد استفاده شد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد در بین کشورهای ‏منتخب‎ ‎در شاخص‌های سه گانه رشد دانش آکادمیک ،فناورانه و اجتماعی، شباهتها و تفاوتهایی قابل توجه وجود دارد. عملکرد همه کشورهای ‏منتخب در بودجه دولت برای سرمایه‌گذاری آموزش عالی در مقایسه با سایر سطوح آموزشی، سطح آزادی علمی، سرمایه‌گذاری خدمات مخابراتی، ‏تجارت آنلاین و صادرات فناوری پیشرفته رضایت‌بخش نیست. در شاخص رشد اجتماعی همه کشورهای مورد مطالعه در بهداشت و درمان و ‏پوشش اینترنت، دارای عملکرد مطلوب و در وضعیت زیست محیطی شهروندان از ضعف عملکرد برخوردارند. اما یافته دیگر تحقیق مبین آن است ‏که امارات بر بین‌المللی‌سازی آموزش عالی، عربستان بر برابری جنسیتی، ایران و ترکیه بر گسترش کمی تاکید دارند. در این شاخص، رتبه ایران ‏در همکاری صنعت و دانشگاه پایین ولی از نظر منابع آموزشی و تحقیقاتی شامل تعداد و تخصص پژوهشگران در مقایسه با سایر کشورهای ‏منتخب جایگاه بهتری دارد. در رشد دانش فناورانه، رتبه امارات و عربستان در ارائه و دسترسی به خدمات دیجیتال بهتر از ترکیه و ایران؛ در رشد ‏دانش اجتماعی، کنترل اندک فساد در ایران و ترکیه در مقایسه با امارات و عربستان، منجر به ضعف محیط اجتماعی حمایتی شده است. ‏

Keywords Persian

رشد دانش
آموزش عالی
دانش فناورانه
محیط اجتماعی و سیاسی حمایتی‏

Articles in Press, Accepted Manuscript
Available Online from 21 April 2026

  • Receive Date 02 March 2025
  • Revise Date 25 July 2025
  • Accept Date 21 April 2026