پژوهش حاضر با هدف تحلیل تطبیقی نقش، جایگاه و مأموریت اخلاقی معلم در تحقق عدالت تربیتی در نظام آموزشی ایران و کشورهای اسکاندیناوی انجام شد. این پژوهش از نظر روش، کیفی و تطبیقی–تحلیلی است و با بهره‌گیری از الگوی چهارمرحله‌ای بردی (توصیف، تفسیر، هم‌گذاری و مقایسه) انجام شده است. جامعه پژوهش شامل اسناد بالادستی، سیاست‌نامه‌های آموزشی، قوانین مرتبط با حرفه معلمی و مقالات علمی معتبر است که به‌صورت هدفمند انتخاب شدند. گردآوری داده‌ها از طریق مطالعه اسنادی صورت گرفت و تحلیل داده‌ها با استفاده از تحلیل مضمون قیاسی انجام شد؛ به‌گونه‌ای که شش مؤلفه مدل ISHTAM (شمول‌گرایی، اصلاح نظام‌مند، انسان‌گرایی، شفافیت، پاسخ‌گویی و انگیزش) به‌عنوان چارچوب مفهومی کدگذاری اولیه و سازمان‌دهی تحلیل‌ها به‌کار رفتند. یافته‌ها در مرحله توصیف نشان داد در ایران، عدالت تربیتی عمدتاً در قالب سیاست‌های متمرکز و تأکید بر دسترسی برابر، اما کشورهای اسکاندیناوی، عدالت در بستر استقلال حرفه‌ای معلمان و اعتماد نهادی است. مرحله تفسیر، تفاوت‌ها ریشه در مبانی فلسفی، فرهنگی و الگوهای حکمرانی آموزشی است. هم‌گذاری : شکاف اصلی میان دو نظام در پیوند میان مؤلفه‌های انسان‌گرایی و پاسخ‌گویی مدل ISHTAM بارز است. مرحله مقایسه : عدالت تربیتی در ایران بیشتر ساختارمحور و در اسکاندیناوی کنش‌محور و انسان‌گرایانه است. نتیجه‌گیری پژوهش حاکی از آن است که تحقق عدالت تربیتی پایدار در آموزش ایران مستلزم توانمندسازی معلمان به‌عنوان کنشگران اخلاقی، بازتابنده و برخوردار از استقلال حرفه‌ای است. لذا الگوی بومی «عدالت الهی–مدنی» در چارچوب مدل ISHTAM پیشنهاد می‌شود تلفیقی از عدالت دینی، انسان‌گرایی تربیتی و پاسخ‌گویی حرفه‌ای را مبنای بازتعریف مأموریت معلم ایرانی قرار می‌دهد